Канадын яруу найрагч, зохиолч Энн Карсон 2026 оны Нобелийн утга зохиолын шагналаар шагнагдлаа.

Пүрэв гарагт Шведийн Нобелийн Хороо түүнийг “Сонгодог, уламжлалт бус, хөгжөөнтэй, бүтээлч харилцан яриа өрнүүлэн, орчин үеийн уран зохиолд шинэ өнгө аясыг бий болгосон зоримог, шинэлэг бүтээлүүдээрээ” Нобелийн шагналыг хүртсэн хэмээн мэдэгдсэн.
Шагналыг Шведийн Академи олгодог бөгөөд энэ жилийн шагналын мөнгөн дүн 12 сая швед крон буюу ойролцоогоор 1.2 сая ам.доллар юм.
Канадын яруу найрагч, эсээч Карсоны бүтээлүүдэд шүлэг, хүүрнэл зохиол, харилцан яриа болон орчуулгыг хослуулсан, уламжлалт төрөл зүйлд баригдаагүй өвөрмөц хэлбэр түгээмэл байдаг.
Тэрээр эртний Грекийн уран зохиолын бүтээлүүдийг орчуулснаараа өргөнөөр танигдсан бөгөөд эдгээр бүтээл нь түүний уран бүтээлд хүчтэй нөлөө үзүүлжээ.
Карсоны бүтээлүүд дуурийн либреттогоос эхлээд уран зохиолын шүүмж, шүлэгт романууд хүртэл өргөн хүрээг хамардаг. Түүний 1998 онд хэвлүүлсэн “Улааны намтар” (Autobiography of Red) хэмээх бүтээл нь үүний нэг тод жишээ юм.
Түүний уран бүтээлийн хэв маягийг 2019 онд гарсан “Тройн Норма Жин Бэйкер” (Norma Jeane Baker of Troy) хэмээх тайзны бүтээлээс нь тодорхой харж болно. Энэхүү бүтээлд Еврипидийн “Хелен” жүжгийн Тройн Хеленийн тухай домгийг жүжигчин, дуучин Мэрилин Монрогийн түүхтэй хослуулан өгүүлдэг.
Карсон Нобелийн утга зохиолын шагнал хүртсэн Александр Солженицын, Алис Мунро, Эрнест Хемингуэй зэрэг дэлхийн утга зохиолын нэрт төлөөлөгчдийн эгнээнд ийнхүү нэгдэж байна.

💪🔥 Гурван өдрийн турш үе шаттайгаар зохион байгуулагдаж буй “Physical UHG” спортын тэмцээний эхний өдрийн зургуудаас хүргэж байна. 📸🏆

Судалгаа, зөвлөх үйлчилгээний Эм Эм Си Жи ХХК-ийн Гүйцэтгэх захирал, Бизнесийн удирдлагын магистр (MBA) Ч.Даваасүрэн:

🌞Ухаа худаг цогцолборын “Цэций” орон сууцны хороолол болон “Уурхайчин” гэр хороололд нийт 1,000 гаруй залуус гэр бүлийн хамтаар cуурьшин ажиллаж, амьдарч байна. 🍂👷👷♀️
Нобелийн утга зохиолын шагнал нь ном зохиолын ертөнцөд төдийгүй олон нийт, уншигчдын дунд ч мэтгэлцээн өрнүүлэн санал бодлыг нь ихээхэн хуваадаг.
Шведийн Академийг сүүлийн 120 жилийн хугацаанд дэлхийн утга зохиолын томоохон суутнуудын заримыг үл тоомсорлосон хэмээн шүүмжилж ирсэн. Тухайлбал Лев Толстой, Виржиниа Вулф, Хорхе Луис Борхес нар Нобелийн шагнал хүртэж байгаагүй юм. Мөн АНУ-ын зохиолчдыг үл тоомсорлодог хэмээн Академийг шүүмжилдэг бөгөөд 2016 онд дуучин, ая зохиогч Боб Дилан утга зохиолын Нобелийн шагнал хүртсэн нь энэ талаарх маргааныг улам өрнүүлсэн.
Зарим шүүмжлэгч Нобелийн хороог шагнал хүртэгчдээ хэтэрхий ойлгомжгүй, танил бус зохиолчдоос сонгодог гэж буруутгадаг байна.
Харин хороог дэмжигчид тэдний сонголт олон нийтэд өргөн танигдаагүй утга зохиолын уламжлал болон бүтээлүүдийг дэлхий дахинд таниулах, уншигчдыг шинэ уран зохиолтой танилцахад уриалах зорилготой гэж үздэг.
Тухайлбал, Колумбын зохиолч Габриэль Гарсиа Маркес 1982 онд, Дорис Лессинг 2007 онд Нобелийн утга зохиолын шагнал хүртсэн нь олон нийтэд өргөнөөр хүлээн зөвшөөрөгдөх сонголтуудын нэг болсон гэж тэд тайлбарладаг.
Нобелийн шагнал нь Шведийн динамит зохион бүтээгч, бизнес эрхлэгч Альфред Нобель гэрээслэлдээ үлдээсэн хөрөнгийн үндсэн дээр бий болсон юм. Нобелийн шагналын хороо утга зохиол, шинжлэх ухаан, энх тайвны салбарын эдгээр шагналыг 1901 оноос эхлэн олгож байна.
Өнгөрсөн жилийн Нобелийн утга зохиолын шагналыг Унгарын зохиолч Ласло Краснахоркай хүртсэн. Түүнийг Америкийн шүүмжлэгч Сюзан Сонтаг “Мөхлийн эзэн” хэмээн нэрлэж байсан юм.









